Bezpieczeństwo w social media. Dzieci w wieku szkolnym.

03.03.2020


Choć w przypadku dzieci dopiero rozpoczynających naukę w szkole korzystanie z mediów społecznościowych może być ograniczone ze względu na nieumiejętność czytania i pisania, już dzieci w czwartej i kolejnych klasach podstawówki bardzo często korzystają z Facebooka, YouTube’a, Snapchata czy TikToka. Aż 45% nastolatków przyznaje, że korzysta z social mediów każdego dnia [1], jednocześnie jednak większość ocenia używanie portali społecznościowych jako mniej przyjemne niż korzystanie z innych mediów.

Może być więc tak, że dzieci czują swoisty przymus korzystania z social mediów, ponieważ robią to ich koleżanki i koledzy. Jedną z przyczyn takiego zachowania może być tzw. FOMO, czyli Fear of Missing Out – poczucie, że jeśli choć na chwilę odłączymy się od sieci, ominie nas coś bardzo ważnego. Pociąga to za sobą niechęć do rozstawania się z telefonem, niemal nałogowe odświeżanie stron czy ciągłe sprawdzanie powiadomień o nowych wiadomościach.

Na szczęście wśród zjawisk związanych z social mediami obserwujemy także te pozytywne. Aktywność w mediach społecznościowych uczy młodych ludzi komunikacji, wspiera rozwój kompetencji obywatelskich i społecznych, inspiruje i pobudza kreatywność. Pozytywnym trendem jest też odchodzenie przez dzieci od korzystania wyłącznie z jednego kanału społecznościowego na rzecz kilku różnych – używanych do odmiennych celów. Ułatwia to znalezienie aplikacji, które wspierają pozytywne interakcje między użytkownikami.

Aby zapewnić dzieciom bezpieczeństwo w social media, a jednocześnie nie stosować ostrych zakazów (które zwykle dają skutek przeciwny do zamierzonego), warto zastosować się do kilku zasad. Część z nich pokrywa się z regułami korzystania z Internetu, które już omawialiśmy w naszym serwisie. Warto je jednak w tym miejscu przypomnieć, ponieważ mają uniwersalny charakter i pomagają zapanować nad obecnością naszych pociech w social mediach, nie wykluczając ich ani z życia realnego, ani wirtualnego.

Pomóż dziecku zrównoważyć czas spędzany w social mediach z czasem offline

To duże wyzwanie, jakie stoi przede wszystkim przed rodzicami. Dzieci w wieku wczesnoszkolnym bardzo łatwo dają się wciągnąć w świat online. Tracą poczucie czasu i zapominają o bezpośrednich kontaktach z rodziną czy rówieśnikami. Zadaniem rodziców jest pokazanie, na czym polega atrakcyjność prawdziwego kontaktu z drugim człowiekiem. Wskazanie, że nie da się go zastąpić niczym innym. Jeśli rozpoczniemy tłumaczenie tego dzieciom już na tym etapie, łatwiej będzie im radzić sobie z social mediami w późniejszym wieku.

Skonfiguruj konta w social mediach razem z dzieckiem

To zasada, która pomoże zagwarantować dziecku bezpieczeństwo w social mediach. Jeśli zgadzasz się na korzystanie przez dziecko z danego serwisu, przejdź razem z nim procedurę zakładania konta. Wyjaśnij, dlaczego dziecko nie powinno nikomu udostępniać swoich haseł ani danych takich jak numer telefonu czy adres. W każdym portalu możesz też wprowadzić ustawienia prywatności, np. zaznaczając jako domyślną opcję widoczności postów tylko dla znajomych. Wiele portali, np. Facebook [2], udostępnia też wskazówki dla rodziców, dzięki którym mogą oni zapewnić dzieciom większe bezpieczeństwo w social mediach, nawet jeśli sami nie są ich aktywnymi użytkownikami. 

Uświadom dziecku, że w social mediach obowiązują te same zasady, co w świecie offline

Każde dziecko powinno wiedzieć, że w Internecie – tak samo jak w świecie realnym – może swoim zachowaniem zrobić komuś przykrość. Najlepszym sposobem postępowania jest wpojenie dziecku, aby traktowało innych użytkowników social mediów tak, jak samo chciałoby być przez nich traktowane. Jeśli natomiast to ono stanie się obiektem nękania lub ośmieszania, pomóż mu zgłosić takie zachowanie administratorom serwisu (większość dużych platform udostępnia taką opcję).

Bądź dla dziecka wzorem do naśladowania

Ta zasada dotyczy zarówno Twojej obecności w social mediach, jak i zachowań w prawdziwym życiu. Jeśli korzystasz z tego samego serwisu społecznościowego, co Twoje dziecko, pamiętaj, że będzie ono uważnie obserwować Twoją aktywność. Nie zakazuj dziecku robienia czegoś, co sam robisz (np. złośliwego komentowania zdjęć innych użytkowników), bo stracisz w jego oczach wiarygodność. Z kolei jeśli ustalasz ogólnorodzinne reguły (np. niedziela dniem bez Internetu), stosuj się do nich na równi z dzieckiem.

Porozmawiaj o… pieniądzach

Bezpieczeństwo w social mediach dotyczy również sfery finansowej. Niektóre portale, udostępniając użytkownikom gry lub inne usługi, wymagają dokonania płatności. Dzieci w wieku wczesnoszkolnym mogą nie rozumieć znaczenia niektórych komunikatów i funkcji, dlatego warto uczulić je na tego typu sytuacje. Możesz też wykorzystać social media jako pretekst do rozmowy o pieniądzach i stosunku do nich, który chcesz przekazać swojemu dziecku.

Autorka: Zofia Kortas


Źródła: [2] https://www.facebook.com/safety/parents/tips; [1] Źródło: https://www.commonsensemedia.org/social-media/is-there-any-social-media-thats-good-for-kids.


Inne teksty, które mogą cię zainteresować

Hejt – co powinieneś wiedzieć?

Patotreści w Internecie. Czego się obawiać?