Umiejętności społeczne w procesie uczenia

02.04.2020


Rozwój umiejętności społecznych w erze cyfrowej jest szczególnie ważny. Dlaczego? Bo żeby dobrze projektować rozwiązania w przyszłości, trzeba rozumieć drugiego człowieka. W związku z tym poza umiejętnościami, takimi jak programowanie, czy myślenie matematyczne i logiczne w przyszłości będziemy potrzebowali również ludzi, którzy mają rozwiniętą empatię, wysokie zdolności komunikacyjne, oraz są elastyczni i kreatywni. Mam na myśli kreatywność jako umiejętność łączenia wiedzy z różnych dziedzin. A to znaczy tyle, że jeśli chcemy budować środowiska innowacyjne, to powinniśmy wziąć na warsztat również rozwój kreatywności.

Rozwój umiejętności społecznych może być kluczem do kształcenia kreatywności – ona bowiem rozwija się w nas między innymi po przez doświadczanie kompletnie różnych rzeczy. Dlatego tak ważne jest eksperymentowanie i próbowanie. I dlatego tak ważna jest zgoda na doświadczanie nowych umiejętności, które nie koniecznie później będziemy rozwijać. Ale umiejętności społeczne oraz praca z emocjami są również kluczowe w procesie uczenia się. Przyjrzyjmy się kilku z nich i sprawdźmy w jaki sposób możemy je wspierać w domu i szkole.

Komunikacja

Opowiadanie o swoich doświadczeniach, emocjach i uczuciach. Przedstawianie swoich pomysłów, opowiadanie o rzeczach abstrakcyjnych, wyrażanie siebie i formułowanie myśli jest podstawą umiejętności takich jak: pisanie, czytanie, matematyka i nauka.

Współpraca

Gry, sport, opowiadanie historii czy śpiewanie w chórze pomagają dziecku zrozumieć jak ważna jest praca zespołowa. Doświadczenia w grupie pozwalają lepiej zrozumieć drugą osobę, czy wczuć się w jej sytuacje. Te aktywności uczą również osiągania i wypracowywania kompromisów.

Ciekawość

To naturalna umiejętność, kluczowa w procesie uczenia się, którą można rozwinąć w pragnienie zdobywania wiedzy.  W jaki sposób ją rozwijać? Jest wiele sposobów. Jednym z nich jest zachęcanie do zadawania pytań. Zaskakiwanie różnymi pozytywnymi sytuacjami, takimi jak np. obiad niespodzianka z przyjaciółmi, albo niezapowiedziana wycieczka rowerowa. Można raz na jakiś czas zwolnić dziecko ze szkoły na jeden dzień i spędzić go razem, tak jak najbardziej lubicie. Kolejnym narzędziem może być tworzenie razem historii. W jaki sposób? Możemy wziąć ulubioną książkę, przerwać czytanie w jakimś momencie i zachęcić dziecko do rozwinięcia historii na swój sposób. Możecie też razem wymyślać zakończenia tej samej historii i sprawdzić kiedy będzie lepsza zabawa.

Kluczowym w rozwijaniu ciekawości jest odpowiadanie na pytania. I na to niestety trzeba być przygotowanym. Co to w zasadzie znaczy? To znaczy tyle, że czasami jeśli czegoś nie wiemy – możemy powiedzieć: wiesz, nie mam pojęcia – nie potrafię odpowiedzieć, ale jak będziemy w domu to sprawdzimy to razem. Sami też możemy odwdzięczyć się dzieciakom pytaniami 😉 najlepiej takimi, które skłonią je do głębszej refleksji – ta metoda pozwala również rozwinąć umiejętność krytycznego myślenia.

Zaufanie

Rozwijanie poczucia własnej wartości i pewności siebie jest możliwe w bezpiecznym środowisku. Te umiejętności są kluczowe na każdym kolejnym etapie życia. I to właśnie one odpowiadają później za to, czy dobrze czujemy się w grupie innych ludzi oraz sami ze sobą. Dlatego tak ważne jest to, żebyśmy budowali bezpieczne środowisko rozwoju. Przyglądali się wrażliwości dzieci i akceptowali to, że jesteśmy różni. Nie nadwerężali ich zaufania w stosunku do nas. I szanowali to, że każdy z nas jest kompletny i wyjątkowy – taki, jaki jest.

Co możemy zrobić jako rodzice?

Umiejętności społeczne i emocje najlepiej rozwijają się w grupie rówieśniczej. W związku z tym, jako rodzice powinniśmy przede wszystkim zadbać o to, żeby dzieci miały możliwość spędzania czasu razem. Jeśli dziecko jest nieśmiałe, to możemy wesprzeć je zapraszając przyjaciół z przedszkola do siebie. Organizując im wspólny czas na „własnym podwórku”. Kiedy pierwsze więzy społeczne i przyjaźnie zostaną zawiązane to każda kolejna znajomość powinna przychodzić łatwiej.

Kluczowa w nauce umiejętności społecznych i emocji jest również zabawa, która angażuje zachęcając do myślenia, rozwiązywania problemów i fantazjowania. Taki rodzaj zabawy uczy planowania, koncentracji i dążenia do celu. To są właśnie te umiejętności, które w dorosłym życiu często wykorzystujemy w pracy. Jest wiele metod, które na zabawie opierają naukę, ponieważ dzięki temu różne umiejętności zdobywamy mimochodem. A gdyby tak później w dorosłym życiu praca też byłaby dla nas zabawą? To mogłoby być ciekawe oraz inspirujące i radosne doświadczenie.

Autorka: Paula Kielar


Źródła: : https://www.howtolearn.com/2013/05/10-tips-to-help-develop-your-childs-curiosity/; https://www.lifehack.org/444453/13-ways-to-encourage-curiosity-in-children-that-most-parents-ignore; https://www.scholastic.com/parents/family-life/social-emotional-learning/social-skills-for-kids/why-social-skills-are-key-to-learning.html


Inne teksty, które mogą cię zainteresować

Komunikacja z żywym człowiekiem. Czy dziś jej potrzebujemy?

Praca w grupie jako esencja uczenia się