Czy technologia sprawia, że jesteśmy mniej społeczni?

23.01.2020

Photo by Noiseporn on Unsplash


Społeczeństwo wiedzy to bardzo popularny zwrot, który określa społeczeństwo z odpowiednim dostępem do potrzebnych informacji, który gwarantują mu nowoczesne technologie. Kto nie chciałby się stać jego częścią? Gdziekolwiek jesteśmy, nie musimy już martwić się o brak wiadomości, wystarczy, że zerkniemy na ekran naszego telefonu. Czy jednak za ten dostęp nie płacimy zbyt dużej ceny?

Nowe technologie w służbie komunikacji

Rewolucja cyfrowa przyniosła nam wręcz nieograniczone możliwości komunikacji. Nie musimy już udać się do biblioteki, aby znaleźć interesującą nas publikację lub iść do księgarni. Nie trzeba także udawać się na pocztę, aby nadać telegram, a następnie kilka dni czekać na wiadomość. Papierowe listy też powoli przechodzą do lamusa (pomijając pisma urzędowe i rachunki, ale te też powoli wypiera poczta elektroniczna). Kluczem do wszystkiego jest jedno słowo – krótki okres oczekiwania na interakcje. Nie dzieli nas już ani czas, ani przestrzeń – w zakresie naszych możliwości do dyspozycji mamy wideorozmowy z ciotką z Australii. Możemy się komunikować z kim chcemy i kiedy chcemy. Czy jednak to rzeczywiście idylla?

Samotność w sieci, czyli inny wymiar wykluczenia społecznego

Problem dostępności nowych technologii dotyka zwłaszcza dzieci. Ich kontakty z rówieśnikami coraz częściej zamykają się do komunikatorów internetowych. Dzieci chętniej grają w gry sieciowe, zamiast korzystać z zabaw „w realu”. A tymczasem to właśnie osobiste kontakty międzyludzkie stanowią podstawę ich prawidłowego rozwoju. Dzieci, które są odcięte od technologii, jednocześnie często czują się wykluczone. Stąd rodzice dla „świętego spokoju” kupują im tablety czy smartfony, jednocześnie nie dając żadnej alternatywy.

Także my sami nie odczuwamy często potrzeby bezpośredniego kontaktu  innymi ludźmi, gdyż zastępuje nam to kontakt internetowy. O ile dla introwertyków może okazać się to bardzo przydatne, większość na tym zdecydowanie cierpi. Udział w webinarach (rodzaju e-learningu) zastępuje spotkania towarzyskie i wymianę poglądów. Warto się samego siebie zapytać, jak często gościliśmy przyjaciół bez żadnej okazji, w ciągu ostatniego roku? Jak często siedzieliśmy razem na kanapie, a ile czasu spędziliśmy pisząc o tym na Messengerze? Czy czujemy się czasami przez to samotni?

Bardziej społeczni dzięki technologiom

Oczywiście jest wiele plusów nowoczesnej komunikacji. Zaczyna znikać wykluczenie informacyjne. Dzięki internetowi bez problemu możemy odnaleźć potrzebne treści. Osoby niepełnosprawne mogą wchodzić w interakcje na równi z osobami pełnosprawnymi. Podobnie dzieje się w przypadku osób bardzo nieśmiałych, które pisząc mogą nawiązywać dowolne kontakty. Często te pierwsze próby on-line pomagają w przełamaniu się w kontaktach „na żywo”.

Dzisiejsze społeczeństwo jest także bardziej mobilne, niż w przeszłości. Ludzie chętniej i częściej zmieniają miejsca zamieszkania, często przenosząc się na znaczne odległości. Dzięki nowym Dzisiejsze społeczeństwo jest także bardziej mobilne, niż w przeszłości. Ludzie chętniej i częściej zmieniają miejsca zamieszkania, często przenosząc się na znaczne odległości. Dzięki nowym technologiom mogą być w stałym kontakcie z bliskimi. O ile nie utracą potrzeby kontaktu osobistego, mogą podtrzymywać relacje i chociaż częściowo zapobiec tęsknocie.

Mniej społeczni dzięki technologiom – prawda czy fałsz?

Czy faktycznie stajemy się mniej społeczni? Nie ma na to jednoznacznej odpowiedzi. Coraz częściej młodsze pokolenia zaczynają na nowo przedkładać osobiste spotkania ponad czatowanie w sieci. Możliwe, że w dużej mierze jest to spowodowane tym, że wyrośli już w otoczeniu technologii. To dla nich nic nowego, co byłoby więcej warte niż kontakt bezpośredni z przyjaciółmi. Jednocześnie nadal znane są sytuacje, kiedy zamykając się na życie „w realu”, użytkownicy sieci są coraz bardziej osamotnieni i narażeni na depresję. Kluczem do sukcesu jest wypośrodkowanie pomiędzy byciem „on-line”, a byciem „w realu”. Nowe technologie niech będą dla nas tylko narzędziem.

Autorka: Anna Starek-Wróbel


Inne teksty, które mogą cię zainteresować

Prawdziwe emocje w świecie wirtualnym – o co chodzi?

Dlaczego dziś biblioteki są ważniejsze niż kiedykolwiek?

Media Społecznościowe, a przemoc werbalna